75-lecie Domu w Ostrzeszowie
środa, 15 październik 2008

Dom Niepokalanego Serca Maryi w Ostrzeszowie w tym roku przeżywa swój Jubileusz 75-lecia. 11 października odbyły się główne urzoczystości jubileuszowe. Mszy św. przewodniczył Jego Ekscelencja Ks. Bp Stanisław Napierała, Ordynariusz Dziecezji Kaliskiej. Po Mszy św. zaproszeni goście i siostry wysłuchali wykładu na temat historii klasztoru pobernardyńskiego i pobytu sióstr nazaretanek w Ostrzeszowie oraz zwiedzili okolicznościową wystawę.

Image
Klasztor przed laty

Image
Przełożona prowincjalna s. Maria Błaszczyk i przełożona domu ostrzeszowskiego s. Benedetta Kasik towarzyszą ks. biskupowi Stanisławowi Napierale

Image
I rząd: Adam Mickiewicz, przewodniczący Rady Powiatu, Zofia Witkowska, wicestarosta, II rząd: Edward Skrzypek, przewodniczący Rady Miasta, członek Zarządu Miasta, III rząd: Mirosława Rzepecka, kustosz Muzeum Regionalnego, Mariusz Stefaniak, ekspert z Centrum Adama Smitha w Warszawie

Image
Okolicznościowa wystawa poświęcona historii pobytu i działalności sióstr nazaretanek w Ostrzeszowie

Image
Zwiedzanie podziemi kościoła

Dom Niepokalanego Serca Maryi w Ostrzeszowie
Pobernardyński kościół i klasztor - krótki zarys dziejów i dzień dzisiejszy

Pobernardyński kościół i klasztor Sióstr Nazaretanek w Ostrzeszowie został ufundowany przez okoliczne ziemiaństwo w połowie XVII wieku. Ojcowie Bernardyni przetrwali tu prowadząc owocną pracę duszpasterską aż do 1833 roku, kiedy to zaborczy Rząd Pruski ogólną kasatą zakonów zlikwidował klasztor i wydalił z niego 3 ostatnich, pozostałych jeszcze przy życiu zakonników.

Kościół pobernardyński stał się po pewnym czasie kościołem filialnym, ale rzadko używanym Rzymsko-katolickiej Parafii farnej NMP Wniebowziętej, w budynku klasztornym natomiast mieściła się jakiś czas szkoła, lub zamieszkiwali go różni przygodni lokatorzy.

Po I wojnie światowej i odzyskaniu niepodległości przez Polskę OO Bernardyni, prawni właściciele obiektu, nie będąc w stanie reaktywować swojej  placówki, zrezygnowali z niej na rzecz Kurii Arcybiskupiej w Poznaniu. Kuria postanowiła osiedlić w klasztorze zgromadzenie żeńskie, które zajęłoby się wychowaniem i kształceniem dzieci i młodzieży, zwłaszcza dziewcząt. Rozpoczęte starania i pertraktacje ze Zgromadzeniem Sióstr Najświętszej Rodziny z Nazaretu zakończyły się pozytywnym rezultatem. Zgromadzenie otrzymało w formie darowizny kościół i klasztor pobernardyński wraz z 8 ha gruntu. Miało tu otworzyć i prowadzić szkołę dla dziewcząt.

W sierpniu 1933 roku Siostry Nazaretanki przybyły do Ostrzeszowa, przynaglone zachętą ks. Prymasa Augusta Hlonda. Zamieszkały tymczasowo w mieście ze względu na to, że klasztor nie nadawał się jeszcze wówczas do zamieszkania i wymagał kapitalnego remontu. 4 września 1933 roku siostry  podjęły pracę w parafialnym przedszkolu przy Parafii NMP Wniebowziętej w Ostrzeszowie (50 dzieci biednych i zaniedbanych). Po roku, ze względu na brak odpowiednich warunków lokalowych, pojawiła się konieczność zamknięcia przedszkola. Trzeba tu wspomnieć, że w tym przedszkolu pracowała bł. s. Kanizja,  późniejsza  męczenniczka nowogródzka. Pracowała też tutaj w tych latach druga męczenniczka - bł. s. Gwidona – w ogrodzie i w polu klasztornym.

W 1934 roku nastąpiło otwarcie Żeńskiego Rozwojowego Gimnazjum w Ostrzeszowie – początkowo dwóch pierwszych klas, a później, każdego roku, następnych. W roku 1938 doszła klasa licealna. Z powodu wybuchu II wojny światowej nie zdążono doprowadzić uczennic do matury. Szkoła mieściła się przy ul. Zamkowej, w dawnej, tzw. „ćwiczeniówce”, a obecnie w budynku Zespołu Szkół nr 3. Internat i mieszkanie sióstr mieściły się także przy ulicy Zamkowej w wilii p. Biskupskiego i na jednym piętrze pobliskiej kamienicy.

W 1936 roku na żądanie miasta reaktywowano przedszkole parafialne w nowym, obszerniejszym już lokalu p. Hendrykowskiego i siostry podjęły w nim pracę. Wybuch II wojny światowej 1 września 1939 roku przerwał dalszą pracę Zgromadzenia zmuszając je do opuszczenia Ostrzeszowa i przeniesienia się do naszego klasztoru w Kaliszu, a częściowo do Warszawy.

Po II wojnie światowej

20 marca 1945 roku, zaraz po ustaniu działań wojennych na tych terenach, dwie pierwsze siostry powróciły do Ostrzeszowa. Wynajmowane przed wojną pomieszczenia zakonne i szkolne zostały zdemolowane i siostry musiały na razie zamieszkać na plebanii przy kościele farnym. Po kilku dniach Urząd Mieszkaniowy przydzielił Zgromadzeniu poniemiecką „pastorówkę” wraz z przylegającymi do niej zabudowaniami gospodarczymi i kawałkiem gruntu przy ulicy Zamkowej oraz trochę mebli z opuszczonych domów. Po doprowadzeniu tego lokalu  do porządku siostry otworzyły w maju 1945 roku dwuoddziałowe przedszkole parafialne z 75-ciorgiem dzieci. Utrzymywało się ono z odpłatności rodziców i różnych imprez urządzanych kilka razy w roku. Przedszkole podlegało Inspektorowi Szkolnemu w Kępnie, utrzymując jednocześnie kontakt z „Caritas” kościelną. W tym czasie Zgromadzenie przeprowadzało kapitalny remont kościoła i klasztoru pobernardyńskiego, by móc tu wkrótce umieścić swój nowicjat.

19 września 1946 roku przyjeżdża nowicjat mieszczący się w czasie wojny w miejscowości pod Warszawą (tzw. Betania). Klasztor nadal jest remontowany, ale już zdatny do zamieszkania, choć w bardzo trudnych warunkach. Rok 1950 przyniósł likwidacje przez władze państwowe kościelnej „Caritas”. Nasze przedszkole przechodzi pod zarząd „Caritas” państwowej. Placówki zakonne doznają coraz więcej trudności ze strony państwa.

Z rozporządzenia komunistycznych władz państwowych nasze przedszkole zostało zlikwidowane z jednoczesnym nakazem opuszczenia przez siostry całego budynku do dnia 1października 1954 roku. Cały sprzęt przedszkolny został również zabrany siostrom. Siostry opuściły dom 29 września. Przez następnych ponad 30 lat siostry nie mogły prowadzić przedszkola. Większość sióstr opuszczających dom przy ul. Zamkowej została skierowana do niedawno powstałego domu zakonnego w pobliskiej Ligocie, część do domu nowicjatu w klasztorze pobernardyńskim, niektóre zaś do innych domów Zgromadzenia. Dopiero w latach 80-tych udało nam się na nowo podjąć opiekę nad małymi dziećmi – najpierw prywatnie w tzw. „przechowalni”, następnie już oficjalnie - w normalnym dwuoddziałowym przedszkolu. W 1991 roku zostało ono zarejestrowane przez władze oświatowe i jest przez nie dotowane. Początkowo mieściło się ono w wyremontowanym i przekształconym na ten cel dawnym małym budynku gospodarczym, a od roku 2001 w nowowybudowanym przestronnym przedszkolu. W bieżącym roku 2008 dobudowano jeszcze jedną salę i powiększono przedszkole o jeden oddział. Obecnie prowadzimy 4 oddziały z ponad 100 dziećmi w wieku od 3-6 lat.

Nauczaniem i wychowaniem obejmujemy także dzieci i młodzież ze szkół podstawowych i średnich- wcześniej w salkach katechetycznych przy parafiach, a od 1989 r., tj. po powrocie religii do szkół, w poszczególnych szkołach. W latach 80-tych oprócz dwóch parafii w Ostrzeszowie siostry dojeżdżały do 16 punktów katechetycznych w odległych nieraz okolicznych parafiach i miejscowościach (Szklarka, Czarnylas, Kobyla Góra, Raszków, Bierzów, Bukownica, Doruchów, Bledzianów, Ligota, itp.). Liczba dzieci i młodzieży objętych katechizacją sióstr w 1985 roku wynosiła 2466.

Obecnie w 5 ostrzeszowskich szkołach różnego typu uczą 4 siostry katechetki a jedna w Bobrownikach. Obejmują katechezą ponad 900 dzieci i młodzieży. Oprócz zwykłej szkolnej katechezy siostry pracują wśród młodzieży prowadząc Duszpasterstwo Młodzieży Nazaretańskiej, organizując dla poszczególnych grup kilkakrotnie w ciągu roku rekolekcje i dni skupienia. W lecie br. w Ostrzeszowie miało miejsce kilkudniowe Forum Młodzieży Nazaretańskiej w dwóch grupach: 1 grupa - starsze klasy szkoły podstawowej i gimnazjum i 2 grupa - szkoła średnia i studenci. W forum wzięło udział łącznie 139 osób.

Oprócz rekolekcji dla młodzieży organizujemy też rekolekcje i dni skupienia dla rodzin ze Stowarzyszenia Najświętszej Rodziny istniejącego przy naszym Zgromadzeniu, oraz dla rodzin, które pragną pogłębić swoje życie duchowe w duchu Nazaretu. Przyjeżdżają więc do nas całe rodziny z dziećmi i pod kierunkiem zaproszonego kapłana i sióstr odbywają swoje ćwiczenia duchowe.

Te wszystkie spotkania, zarówno młodzieży jak i rodzin mogą się teraz odbywać częściej, a także i skuteczniej realizować, dzięki dobudowaniu do klasztoru w latach 2000-2002 części gospodarczej i stołówki. 

Dom w Ostrzeszowie służy jednak przede wszystkim celom formacji zakonnej. Jest domem nowicjatu, gdzie siostry nowicjuszki przygotowują się pod kierunkiem siostry mistrzyni do złożenia ślubów zakonnych i do pracy w Zgromadzeniu, zgodnie z jego charyzmatem. W  naszym domu odbywają się również spotkania innych grup formacyjnych sióstr: neoprofesek, juniorystek oraz tzw. odnowa duchowa dla sióstr w ślubach wieczystych, czy też coroczne rekolekcje dla całej wspólnoty ostrzeszowskiej i sióstr z innych domów Zgromadzenia.

W chwili obecnej nowicjat nasz liczy 8 sióstr nowicjuszek, ponadto są 2 siostry juniorystki; pozostałe siostry to siostry po wiecznych ślubach w liczbie 32, w tym w wieku emerytalnym 8 sióstr.

W jubileuszowym roku dziękujemy Panu  za obfitość łask otrzymanych na przestrzeni minionych 75 lat i prosimy Go o błogosławieństwo na dalszą służbę  Bogu i bliźniemu na tym miejscu.

Image
Klasztor dziś